Op vrijdag 21 oktober 2005 werd ons een rapport toegestuurd
waarin de politie haar onderzoek naar -en aanpak van de
GOA-scene in 2003 en 2004 voorstelt.
Psy-Goa party's werden afgelopen jaren regelmatig voorwerp
van politiecontroles en razzia's.
Het rapport geeft weer wat de mentaliteit en het heersende
maatschappijbeeld is bij de politiedienst die de acties tegen de
GOA-scene coördineert.
De echte beweegredenen, strategieën en doelstellingen tav de
geviseerde scene komen in dit rapport duidelijk naar voren.
We zetten alles voor u op een rij.
Terminologisch voorspel: razzia of controle?
Tijdens het samenstellen van de razzia flyer wist een bron bij
de politie ons te vertellen dat zij liever spreken over 'het
uitvoeren van een controle' ipv de beladen term 'razzia' te
gebruiken. De politie spreekt in dit rapport echter zelf over
controles en razzia's:
"het verzamelen van de feedback vanuit de eenheden naar
aanleiding van een eventuele controle of razzia"
"In zes gevallen heeft de lokale politie een politionele
interventie uitgevoerd in de vorm van een discreet toezicht in
burger, een controle in de diepte of in de vorm van een razzia
als dusdanig."
Samenstelling en opbouw van het politierapport
Het rapport omschrijft de doelstelling -en de gehanteerde
strategie van de politie tav GOA's, een omschrijving van de
GOA-cultuur, een omschrijving van de aanwezigen, een
opsomming van omstandigheden die politieoptreden
verantwoorden, vaststellingen over GOA party's in ruimte en
tijd, hypotheses en interpretaties tav al het voorgaande, en
bijlages met vernoemde websites en dergelijke.
Doelstelling en Strategie
Het rapport is erg duidelijk in het verwoorden van haar
doelstelling en de te gebruiken strategie. In het rapport staat
geschreven:
"Als strategie gaan wij er van uit dat we de GOA's uit hun
mystieke, 'geheime' karakter moeten halen, waardoor de
aantrekkelijkheidfactor die ze blijken te hebben op de meeste
jongeren vervalt. Als dusdanig zal het "klantenbestand"
inkrimpen, tot op een punt waar de organisatoren van dergelijke
party's financieel niet meer uit de kosten komen. Zo hopen wij
uiteindelijk een langzaam uitdovingproces van dit fenomeen te
bereiken."
Ofwel:
Doelstelling Een langzaam uitdovingproces van het fenomeen
GOA bereiken.
Strategie
De GOA's uit hun mystieke, 'geheime' karakter halen, als gevolg
hiervan vervalt de aantrekkelijkheidfactor die ze blijken te
hebben op jongeren Het klantenbestand zal inkrimpen, tot op
een punt waar de organisatoren financieel niet meer uit de
kosten komen
Door middel van het structureel opvolgen van, -en
interveniëren tegen GOA party's tracht de politie de
GOA-subcultuur te doen verdwijnen.
Hoe?
Marginaliseren, banaliseren, criminaliseren,
moraliseren, ...
Hetgeen volgt is een opsomming van (uit het politierapport
overgenomen) observaties over GOA-omstandigheden en het
karakter van het GOA gebeuren.
Marginaliseren
Zo'n GOA belevenis is een vorm van anti-structuur die zich afzet
tegen de materialistische vorm van de maatschappij. Hun
klederdracht past niet binnen de representatieve maatschappij
De meeste bezoekers zijn van het "alternatieve" type Het dragen
van 'dread-locks' en lang haar komt veel voor De GOA cultuur
neigt sterk naar anti-structuur, bedoelende dat men zich afzet
tegen zowel externe controle (politie, overheid,..) als interne
(toegangscontrole, portiers,..)
Men schrijft zich blijkbaar moeilijk in, in de gangbare
maatschappijstructuur
Banaliseren
De Belgische GOA scene is slechts een flauw afkooksel van de
filosofie van "GOA trance". Ze gebruiken 'hindoe' om te
verdoezelen dat het religieuze aspect totaal aan hen voorbij gaat.
Het 'taaltje'
De Belgische scene legt de klemtoon vooral op het feesten
Het rituele, religieuze aspect is iets dat volgens ons voorbijgaat
aan de huidige Belgische scene
De Belgische scene lijkt ons daarin net iets te opportunistisch
Criminaliseren
De aanwezigheid van minderjarigen, gecombineerd met openlijk
druggebruik, vormt op z'n minst een problematische situatie.
Het valt tevens op dat jonge meisjes zich bezighouden met
dealen
De meeste processen-verbaal werden opgesteld wegens drugbezit
Meer dan 50% van de gecontroleerde personen is gekend voor
vroegere drugsfeiten.
Bij de Belgische GOA-scene ligt de klemtoon op het druggebruik
elke interventie leverde een positief resultaat op voor de
aanwezigheid van verdovende middelen.
Het is niet ongewoon om een rugzak of buidelzak te dragen, dit
kan worden gebruikt om verdovende middelen in te stoppen,
voor persoonlijk gebruik of voor doorverkoop.
Bij een eventuele razzia heeft er als dusdanig niemand
dealerhoeveelheden op zak
Er zijn verschillende categorieën van dealers:
leveranciers en verdelers.
De eerste categorie neemt minder risico daar ze anderen de
"handen"arbeid laten uitvoeren
Moraliseren
(nogmaals) Het valt tevens op dat jonge meisjes zich
bezighouden met dealen. Een duidelijke signaal, gekenmerkt
door normoverschrijdend gedrag !
Aan de ingang tot de zaal is er geen controle van identiteit, noch
aftasting van het lichaam. Dit druist in tegen de mentaliteit van
de bezoekers, die zich afzetten tegen controle.
Organisatoren kunnen de afwezigheid van minderjarigen niet
garanderen.
Worden vrouwen/meisjes misschien gebruikt omdat ze minder
als dadergroep worden beschouwd voor dit misdrijf of omdat ze
qua gestalte bijvoorbeeld minder opvallen?
Bij de Belgische GOA-scene licht de klemtoon op financieel
gewin (De toon waarop er in het politierapport geschreven wordt
over de financiële kant van de zaak is telkens heel afwijzend. Zo
wordt de term "financieel gewin" gebruikt, wat een duidelijk
negatieve en moraliserende ondertoon heeft.)
Hierop (op webforums) vindt men soms overduidelijke
indicaties van druggebruik.
Wij troffen in een forum zelfs een rubriek aan met de titel "How
to pass a drugtest?", waar ze elkaar tips geven om een urinetest
te vervalsen of om de tuin te leiden.
Waarom?
Maar waarom wil men dan precies deze
subcultuur uitschakelen?
De meest terugkerende redenen die worden aangehaald ter
verantwoording van de politieaanpak in dit rapport zijn drugs,
de aanwezigheid van minderjarigen en de aanwezigheid van
minderjarigen in combinatie met het aanwezige druggebruik.
Het rapport vermeld echter ook dat de GOA-scene zich niet
onderscheid van andere takken in het uitgaansleven voor wat
betreft alcohol -en illegaal middelengebruik. Ons inziens is ook
de aanwezigheid van minderjarigen geen exclusief gegeven voor
de GOA's en komt dit eveneens voor in de rest van het Vlaamse
uitgaansleven.
Er moet dus nog een ander reden zijn waarom GOA voor de
betreffende politiedienst niet gewenst is.
In het rapport wordt uitgelegd wat nu net het probleem is dat de
politie heeft met GOA:
"Het fenomeen is niet zozeer uitzonderlijk qua gebruik van
verdovende middelen, want dit treedt ook op in discotheken,
dancings, festivals en andere sociale aangelegenheden, maar het
bijzondere zit hem in het heimelijke karakter ervan. Het feit dat
de fuiven zich wekelijks verplaatsen en dat de locatie slechts
enkele dagen voordien wordt vrijgegeven, maakt het moeilijk
voor de politiediensten om hierop toezicht en controle te
kunnen uitoefenen."
En men gaat verder:
Door de samenloop van bovenstaande elementen, vermijden de
organisatoren:
een mogelijk politionele interventie ofwel omdat het niet
geweten is, of omdat het te laat is om nog een ordedienst te
organiseren, wegens gebrek aan capaciteit dat de politiediensten
bekend worden met het fenomeen, omdat het vanop lokaal
niveau bekeken slechts sporadisch voorvalt in de zone dat deze
party's worden ervaren als "overlast", gezien het niet altijd op
dezelfde plaats is, in tegenstelling tot discotheken bij voorbeeld
De politie is in de veronderstelling dat de reden voor het
zogenaamde 'heimelijke' karakter van GOA's het ontlopen van
politiecontroles is. Deze gedachte stoort hen mateloos. Het
uitgangpunt van de politie wordt bepaald door hun bedrijf en de
daarbij behorende bedrijfscultuur: controle uitoefenen. De hele
zaak wordt vanuit een controlerend perspectief bekeken en
vandaar ook dat de politie denkt dat GOA's en de wijze waarop ze
georganiseerd worden enkel en alleen bedoeld zijn om de politie
te ontlopen.
Dit blijkt nogmaals als het rapport verder gaat:
"De GOA cultuur neigt sterk naar anti-structuur, bedoelende dat
men zich afzet tegen zowel externe controle (politie, overheid,..)
als interne (toegangscontrole, portiers,..) en dat men zich
blijkbaar moeilijk inschrijft in de gangbare
maatschappijstructuur. "
Dat GOA een betekenisvol samenzijn onder gelijkgestemden is
ontgaat de politie volledig.
Overlast
Eén ding valt bij het voorgaande extra op (het is nu eenmaal een
erg actueel thema) en is bovenop al de rest verontrustend: het
ontbreken van overlast wordt door de politie als problematisch
ervaren. Doordat GOA's geen overlast veroorzaken verminderd
voor de politie de kans tot controle. Deze stelling plaatst het
volledige overlastdebat in Vlaanderen in een nieuw, zij het
pervers, daglicht.
Bedenkingen bij alternatieve types, drugs, minderjarigen en
dealende jonge meisjes
Alternatieve types
Er wordt getracht de mensen die naar GOA's gaan uit te beelden
alsof deze buiten de maatschappij zouden staan. De GOA people
gaan echter gewoon zoals elke Vlaming na een feestje terug naar
huis. Waarna de volgende werkweek zich alweer aandient. De
vermeldingen 'anti-structuur' of 'zetten zich af tegen controle'
moeten samen met de andere thema's en onderwerpen het
uiteindelijke doel (eliminatie scene) verantwoorden.
Drugs: het gaat hem niet om de drugs, maar om controle (op
(sub)culturen). Er zijn slechts weinig mensen die zich als
geheelonthouder in het uitgaansleven begeven. Uitgaan en
legaal of illegaal middelengebruik zijn onlosmakelijk met elkaar
verbonden. Als je voor het uitgaansleven een stok zoekt om een
hond mee te slaan heb je met drugs altijd prijs.
Dat blijkt ook duidelijk uit dit rapport. Er wordt vermeld dat
"het fenomeen niet zozeer uitzonderlijk is qua gebruik van
verdovende middelen". Het zijn echter wel drugs en de
drugwetten die het de politie mogelijk maakt te trachten deze
subcultuur te laten uitdoven. Mochten de politiediensten niet
beschikken over het instrument "drugwet", dan hebben ze
praktisch geen middelen meer om de zaken aan te pakken zoals
ze nu doen. Drugs zijn een handig alibi voor controle. Vandaar
ook dat het ter discussie stellen van drugwetten zo moeilijk ligt
bij politie en overheid.
Minderjarigen
Ook het in verband brengen van minderjarigen met drugs is een
probaat middel ter verantwoording van kordaat politieoptreden.
Deze verbanden worden in dit rapport dan ook gelegd, de feiten
spreken echter niet voor zich. Men geeft aan dat de leeftijd van
de aanwezigen op GOA party's tussen 14 en 30 jaar oud ligt en
dat er openlijk drugs worden gebruikt onder het oog van
minderjarigen. Er worden in de feiten echter slechts 2
minderjarigen aangehaald (van bijna 18 jaar oud) die
bovenwater kwamen bij een controle.
In Vlaanderen is de leeftijd van 16 jaar een algemeen aanvaarde
leeftijd vanaf wanneer er uitgegaan wordt. Het is tevens vanaf
hun zestiende dat jongeren de legale drugs alcohol en tabak
mogen bezitten. Ook de verkoop van alcohol en tabak is geregeld
voor jongeren vanaf 16 jaar. Discotheekeigenaars en
organisatoren van party's kunnen niet verhinderen dat er
mogelijk minderjarigen op hun feestjes verschijnen. Net zoals ze
ook niet kunnen vermijden dat er illegale middelen mee worden
gebracht door de mensen die naar party's komen.
Dealende jonge meisjes
Het publiek zal zeker ook gevoelig zijn aan het beeld van
dealende jonge meisjes. Zij het op verontrustte wijze , dan wel
op een perverse. Ook hier wordt het gegeven van jonge meisjes
die dealen vermeld, maar is er in de feiten (ditmaal) niets van
terug te vinden.
Besluit
Het rapport is tendentieus geschreven. Het bevat een waslijst
van redenen die moeten verantwoorden waarom de
uiteindelijke doelstelling van de politie gerechtvaardigd zou zijn.
"Zo hopen wij uiteindelijk een langzaam uitdovingproces van dit
fenomeen te bereiken."
De politie maakt gebruikt van een aantal thema's (alternatieve
types, drugs, minderjarigen en dealende jonge meisjes) die
waarschijnlijk gehoor -en afkeuring zullen vinden bij een deel
van de (vaak niet goed geïnformeerde) algemene bevolking. Ook
de hierbij aangehaalde voorbeelden zijn doelgericht:
Voor consumenten ligt de klemtoon van de scene op
druggebruik de aanwezigheid van minderjarigen, gecombineerd
met openlijk druggebruik jonge meisjes die dealen, het zich
afzetten van controle, financieel geldgewin, het zich moeilijk
inschrijven in de maatschappijstructuur, verschillende
categorieën dealers, (en zelfs het dragen van buidel -en
rugzakken wordt in verband gebracht met drugs en dealen!)
Het kleinschalige, mobiele karakter van de GOA-scene
bemoeilijkt politiecontrole. Politiediensten vinden dit, gezien
hun opdracht, een probleem. Ze weten hier moeilijk weg mee.
Eliminatie van een subcultuur is hun oplossing en er wordt
systematisch in die richting gewerkt.
De vraag aan de politiek verantwoordelijken en aan de politieke
controleorganen is of de doelstelling 'het doen uitdoven van een
subcultuur' tot het takenpakket van politiediensten behoort en
of dit in dit geval of anders te verantwoorden is in een
democratische rechtstaat. Volgende vraag is of de
politiediensten dit uit eigen beweging deden, of dat er hiertoe
opdracht werd gegeven.
Dit Goa-rapport van de politie is een duidelijke signaal
gekenmerkt door normoverschrijdend gedrag!
HaRdCOREhARMREdUCER
Analyse en commentaar op de politieaanpak van de GOA-scene
|
